{"id":16133,"date":"2021-12-25T00:29:59","date_gmt":"2021-12-24T23:29:59","guid":{"rendered":"http:\/\/faustyna.lodz.pl\/?p=16133"},"modified":"2021-12-19T20:49:14","modified_gmt":"2021-12-19T19:49:14","slug":"boze-narodzenie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/faustyna.lodz.pl\/?p=16133","title":{"rendered":"Bo\u017ce Narodzenie"},"content":{"rendered":"

$\"\"$ <\/a>Uroczysto\u015b\u0107 Bo\u017cego Narodzenia wywodzi sw\u00f3j\u00a0pocz\u0105tek<\/b>\u00a0z Jerozolimy. Ustali\u0142 si\u0119 tam zwyczaj, \u017ce patriarcha udawa\u0142 si\u0119 z Jerozolimy w procesji do Betlejem, odleg\u0142ego o ok. 8 km. W Grocie Narodzenia odprawia\u0142 w nocy Msz\u0119 \u015bwi\u0119t\u0105. W Rzymie \u015bwi\u0119to Bo\u017cego Narodzenia dnia 25 grudnia obchodzono od wieku IV. Kronikarz rzymski, Filokales, w swoim kalendarzu pod rokiem 354 zaznacza:\u00a0Natus Christus in Betleem Jude\u00e6<\/i>\u00a0(Narodzi\u0142 si\u0119 Chrystus w Betlejem Judzkim). Z tego tak\u017ce czasu mamy fragment homilii papie\u017ca \u015bw. Liberiusza (+ 366) na Bo\u017ce Narodzenie. Najdawniejsza wzmianka o tym \u015bwi\u0119cie w Ko\u015bciele syryjskim pochodzi od \u015bw. Jana Chryzostoma. W swoim kazaniu z dnia 25 grudnia 380 roku ten\u017ce \u015bwi\u0119ty jako m\u0142ody w\u00f3wczas kap\u0142an oznajmia wiernym z rado\u015bci\u0105, \u017ce po raz pierwszy b\u0119dzie w antioche\u0144skiej katedrze obchodzone to \u015bwi\u0119to.<\/p>\n

Z tej w\u0142a\u015bnie uroczysto\u015bci zachowa\u0142o si\u0119 jego kazanie. W tym\u017ce wieku IV uroczysto\u015b\u0107 Bo\u017cego Narodzenia spotykamy w Jerozolimie, w Antiochii, w Konstantynopolu, w Rzymie i w Hiszpanii.
\nPo Mszy \u015bwi\u0119tej, odprawionej w Betlejem o p\u00f3\u0142nocy, powracano do Jerozolimy i odprawiano drug\u0105 Msz\u0119 \u015bwi\u0119t\u0105 w godzinach porannych w ko\u015bciele Zmartwychwstania Pa\u0144skiego. Wreszcie, aby da\u0107 pe\u0142ny upust rado\u015bci, odprawiano w godzinach po\u0142udniowych trzeci\u0105 Msz\u0119 \u015bwi\u0119t\u0105 w ko\u015bciele katedralnym. W Rzymie zwyczaj ten znany by\u0142 ju\u017c za czas\u00f3w papie\u017ca \u015bw. Grzegorza I Wielkiego (+ 604). Odprawiano tam noc\u0105 pasterk\u0119 przy \u017c\u0142\u00f3bku Chrystusa w bazylice Matki Bo\u017cej Wi\u0119kszej; drug\u0105 Msz\u0119 \u015bwi\u0119t\u0105 w godzinach porannych w ko\u015bciele Zmartwychwstania, gdzie mia\u0142 rezydencj\u0119 swoj\u0105 przedstawiciel cesarza wschodniego; trzeci\u0105 za\u015b ko\u0142o po\u0142udnia w bazylice \u015bw. Piotra.
\nW pierwszych wiekach chrze\u015bcija\u0144stwa nabo\u017ce\u0144stwa nocne nale\u017ca\u0142y do sta\u0142ej praktyki Ko\u015bcio\u0142a. Pami\u0105tk\u0105 jest dzisiejsza\u00a0Pasterka.<\/b>\u00a0Ju\u017c pierwsze s\u0142owa inwitatorium wprowadzaj\u0105 nas w nastr\u00f3j tajemnicy: „Chrystus narodzi\u0142 si\u0119 nam. Oddajmy Mu pok\u0142on”. Nie mniej radosnym akordem brzmi\u0105 czytania i responsoria. Ko\u015bci\u00f3\u0142 wyra\u017ca tak wielk\u0105 rado\u015b\u0107 z narodzenia Pana Jezusa, \u017ce przez osiem dni (oktawa) obchodzi t\u0119 uroczysto\u015b\u0107. To jedna z dw\u00f3ch istniej\u0105cych w obecnym kalendarzu liturgicznym oktaw – drug\u0105 jest Oktawa Wielkanocy.<\/p>\n

$\"Narodziny$ Chrystus narodzi\u0142 si\u0119 w\u00a0Betlejem Judzkim.<\/b>Jest bowiem jeszcze Betlejem, le\u017c\u0105ce w Galilei, w pobli\u017cu Nazaretu (12 km na p\u00f3\u0142noc), dzisiaj Beit Lahm, wymieniane ju\u017c w ksi\u0119gach: Jozuego (Joz 19, 15) i S\u0119dzi\u00f3w (Sdz 12, 8. 10). Betlejem Judzkie natomiast le\u017cy ok. 8 km na po\u0142udnie od Jerozolimy. Wymieniane jest r\u00f3wnie\u017c kilkana\u015bcie razy w Starym Testamencie oraz w dokumentach pozabiblijnych. W Betlejem urodzi\u0142 si\u0119 i zosta\u0142 namaszczony na kr\u00f3la Izraela Dawid. Dlatego \u015bw. \u0141ukasz nazywa Betlejem „miastem Dawidowym” (\u0141k 2, 4-5). Miasto liczy obecnie kilkana\u015bcie tysi\u0119cy ludzi, przewa\u017cnie Arab\u00f3w. Za czas\u00f3w Pana Jezusa osada liczy\u0142a ok. 1000 mieszka\u0144c\u00f3w. Betlejem le\u017cy na wysoko\u015bci 770 m na dw\u00f3ch wzg\u00f3rzach, otoczonych malowniczymi dolinami.
\nWed\u0142ug \u015bwiadectwa bardzo wczesnego, bo z wieku II (\u015bw. Justyn) Pan Jezus narodzi\u0142 si\u0119\u00a0w grocie skalnej.<\/b>\u00a0Dzisiaj jeszcze mo\u017cna je spotka\u0107 na zboczu g\u00f3r, ogrodzone na zewn\u0105trz murem z ma\u0142\u0105 bram\u0105 i oknem, gdzie wewn\u0105trz \u017cyje ca\u0142a uboga rodzina wraz z inwentarzem. \u015aw. Hieronim (+ ok. 420) zamieszka\u0142 na sta\u0142e w Betlejem w pobli\u017cu groty narodzenia, gdzie za\u0142o\u017cy\u0142 klasztor. Pisze on, \u017ce cesarz Hadrian w wieku II na miejscu narodzenia Pa\u0144skiego wprowadzi\u0142 kult bo\u017cka Adonisa. To trwa\u0142o ok. 180 lat. Dopiero cesarzowa \u015bw. Helena w 326 roku nad grot\u0105 Narodzenia Pana Jezusa wystawi\u0142a bazylik\u0119. Biskup Euzebiusz z Cezarei (+ 340) pisze o tym jako pierwszy. W roku 333 opisa\u0142 t\u0119 bazylik\u0119 pielgrzym z francuskiego miasta Bordeaux. Kiedy za\u015b \u015bwi\u0105tynia uleg\u0142a spaleniu, cesarz Justynian I jeszcze pi\u0119kniej j\u0105 odbudowa\u0142 (w. VI). Pewne zmiany wprowadzili do bazyliki krzy\u017cowcy i tak\u0105 pozosta\u0142a po nasze czasy.
\nGrota narodzenia znajduje si\u0119 pod prezbiterium. We wn\u0119trzu groty s\u0105 dwa o\u0142tarze: jeden jest na miejscu narodzenia. Pod nim mo\u017cna ogl\u0105da\u0107 gwiazd\u0119 z napisem \u0142aci\u0144skim:\u00a0Hic de Maria Virgine Christus natus est<\/i>\u00a0(Tu z Maryi Panny narodzi\u0142 si\u0119 Chrystus). Drugi o\u0142tarz stoi na miejscu \u017c\u0142\u00f3bka, kt\u00f3ry przeniesiony zosta\u0142 wed\u0142ug podania do Rzymu do bazyliki Matki Bo\u017cej Wi\u0119kszej. Przy o\u0142tarzu \u017c\u0142\u00f3bka katolicy odprawiaj\u0105 w dzie\u0144 i w noc Msze \u015bwi\u0119te o Bo\u017cym Narodzeniu.
\nJak \u015bwiadcz\u0105 o tym gwiazda i napis, miejsce to nale\u017ca\u0142o kiedy\u015b do katolik\u00f3w. Jednak w roku 1634 su\u0142tan Murat IV przyzna\u0142 wszystkie miejsca \u015bwi\u0119te w Palestynie prawos\u0142awnym Grekom. Wprawdzie dzi\u0119ki interwencji pa\u0144stw katolicy odzyskali ponownie prawa do tych\u017ce miejsc, ale w wieku XIX, kiedy Rosja carska pokona\u0142a Turk\u00f3w, miejsca \u015bwi\u0119te, tak\u017ce grot\u0119 narodzenia Chrystusa, odda\u0142a ponownie prawos\u0142awnym Grekom.<\/p>\n

$\"Narodziny$ Tajemnica Bo\u017cego Narodzenia<\/b>kryje prawd\u0119 o tym, \u017ce Syn Bo\u017cy sta\u0142 si\u0119 cz\u0142owiekiem, aby w ciele ludzkim dokona\u0107 zbawienia rodzaju ludzkiego za grzech Adama i za grzechy jego potomk\u00f3w: „A S\u0142owo sta\u0142o si\u0119 cia\u0142em i zamieszka\u0142o w\u015br\u00f3d nas”. Nie przestaj\u0105c by\u0107 Bogiem, Syn Bo\u017cy sta\u0142 si\u0119 cz\u0142owiekiem. Jako B\u00f3g jest wieczny, niesko\u0144czony, wszechobecny i wszechmocny. Jako cz\u0142owiek jest ograniczony czasem, przestrzeni\u0105 i moc\u0105. Jako B\u00f3g jest Panem \u015bmierci. Jako cz\u0142owiek jest jej poddany.
\nPrzez uni\u0119 osobow\u0105 (hipostatyczn\u0105) Syn Bo\u017cy po\u0142\u0105czy\u0142 w sobie dwie natury: Bosk\u0105 i ludzk\u0105, tak \u017ce zachowa\u0142y one swoj\u0105 odr\u0119bno\u015b\u0107 w swojej Osobie Bo\u017cej. W swojej naturze Bo\u017cej Syn Bo\u017cy, S\u0142owo odwieczne, nie mia\u0142 nigdy pocz\u0105tku, jest wieczny. W naturze swojej ludzkiej, kt\u00f3r\u0105 przyj\u0105\u0142 z dziewiczego cia\u0142a Maryi, rozpocz\u0105\u0142 istnienie w pierwszym roku naszej ery i otrzyma\u0142 imi\u0119 Jezus.
\nNa soborze w Chalcedonie w 451 roku, wyst\u0119puj\u0105c przeciwko Eutychesowi, jeszcze dok\u0142adniej okre\u015blono, na czym polega tajemnica wcielenia i narodzenia Syna Bo\u017cego: „Wyznajemy wszyscy jednozgodnie, \u017ce jeden i ten sam jest Jezus Chrystus, pe\u0142en i doskona\u0142y r\u00f3wnie\u017c w cz\u0142owiecze\u0144stwie. Prawdziwy B\u00f3g i prawdziwy cz\u0142owiek – z cia\u0142em i dusz\u0105 rozumn\u0105. Wsp\u00f3\u0142istotny z Ojcem wed\u0142ug B\u00f3stwa i wsp\u00f3\u0142istotny z nami, lud\u017ami, wed\u0142ug cz\u0142owiecze\u0144stwa… Przed wiekami zrodzony z Ojca wed\u0142ug natury Bo\u017cej, w ostatnich za\u015b czasach zrodzony jako cz\u0142owiek dla naszego zbawienia przez Maryj\u0119 Dziewic\u0119, Bo\u017c\u0105 Rodzicielk\u0119…”.<\/p>\n

Ze \u015bwi\u0119tami Narodzenia Pa\u0144skiego wi\u0105\u017ce si\u0119 bardzo wiele\u00a0zwyczaj\u00f3w:<\/b><\/p>\n

\u017b\u0142\u00f3bek.<\/b>\u00a0Podanie g\u0142osi, \u017ce \u017c\u0142\u00f3bek Pana Jezusa zosta\u0142 ju\u017c w wieku V przeniesiony z Betlejem do Rzymu i umieszczony w bazylice Matki Bo\u017cej Wi\u0119kszej. Na t\u0119 pami\u0105tk\u0119 co roku pasterk\u0119 odprawiano w Rzymie w tym\u017ce ko\u015bciele przy \u017c\u0142\u00f3bku Chrystusa. Najpierw we W\u0142oszech w uroczysto\u015b\u0107 Bo\u017cego Narodzenia zacz\u0119to wystawia\u0107 \u017c\u0142\u00f3bki na tle grot, do\u0142\u0105czaj\u0105c do figur \u015awi\u0119tej Rodziny anio\u0142\u00f3w i pasterzy. Jednak do rozpowszechnienia zwyczaju budowania \u017c\u0142\u00f3bk\u00f3w i szopek najbardziej przyczyni\u0142 si\u0119 \u015bw. Franciszek i jego synowie duchowi. Najs\u0142ynniejsze s\u0105 szopki toska\u0144skie, sycylijskie i neapolita\u0144skie. W Polsce g\u0142o\u015bne s\u0105 szopki krakowskie, prawdziwe arcydzie\u0142a sztuki ludowej. Co roku urz\u0105dza si\u0119 ich wystaw\u0119 na Rynku G\u0142\u00f3wnym w Krakowie przy pomniku Adama Mickiewicza.
\nJase\u0142ka.<\/b>\u00a0Od \u017c\u0142\u00f3bk\u00f3w \u0142atwo by\u0142o przej\u015b\u0107 w \u015bredniowieczu do przedstawie\u0144 teatralnych: pocz\u0105tkowo odprawianych po ko\u015bcio\u0142ach w formie bardzo prostej jako ilustracja tekst\u00f3w ewangelicznych, a\u017c po bogato rozbudowane sceny teatralne. Misteria te cieszy\u0142y si\u0119 zawsze wielkim powodzeniem. W wieku XVIII rozpowszechni\u0142 si\u0119 na dworach zwyczaj urz\u0105dzania jase\u0142ek kukie\u0142kowych.
\nKol\u0119dy.<\/b>\u00a0Ten obyczaj wywodzi si\u0119 od rzymskich kol\u0119d styczniowych, zwi\u0105zanych ze \u015bwi\u0119tem odradzaj\u0105cego si\u0119 s\u0142o\u0144ca. W swej pierwotnej szacie by\u0142o to \u017cyczenie pomy\u015blno\u015bci w domu i w gospodarstwie. Nie ma narodu katolickiego, kt\u00f3ry by nie mia\u0142 w\u0142asnych kol\u0119d. Gdyby je zebra\u0107 wszystkie w ca\u0142o\u015bci, powsta\u0142oby kilka poka\u017anych tom\u00f3w o bardzo bogatej tre\u015bci i melodii. Polska nale\u017cy do kraj\u00f3w, posiadaj\u0105cych w swoim dorobku kulturalnym i folklorystycznym ponad 500 kol\u0119d, co stanowi swoisty rekord.
\nChoinka.<\/b>\u00a0Zwyczaj to dawny, pochodz\u0105cy jeszcze z czas\u00f3w poga\u0144skich, a rozpowszechniony zw\u0142aszcza w\u015br\u00f3d lud\u00f3w germa\u0144skich. W dniach przesilenia: zimy i nocy, kiedy to dnie stawa\u0142y si\u0119 coraz d\u0142u\u017csze, zawieszano u sufitu mieszka\u0144 ga\u0142\u0105zki: jemio\u0142y, jod\u0142y, \u015bwierku czy sosny jako symbol zwyci\u0119stwa \u017cycia nad \u015bmierci\u0105, dnia nad noc\u0105, \u015bwiat\u0142a nad ciemno\u015bci\u0105. Ko\u015bci\u00f3\u0142 ch\u0119tnie ten zwyczaj przej\u0105\u0142 jako zapowied\u017a i znak, jako typ i figur\u0119 Jezusa Chrystusa. On by\u0142 dla rodzaju ludzkiego prawdziwym rajskim drzewem \u017cywota. Na drzewie krzy\u017ca dokona\u0142 On naszego zbawienia. Na drzewku zawieszamy \u015bwiat\u0142a, gdy\u017c Chrystus tak cz\u0119sto siebie nazywa\u0142 \u015bwiat\u0142em. Zawieszamy na drzewku \u0142akocie i ozdoby, aby w ten spos\u00f3b przypomnie\u0107 dobrodziejstwa odkupienia. Zwyczaj ten rozpowszechni\u0142 si\u0119 dzisiaj niemal na ca\u0142ym \u015bwiecie. W \u015bwi\u0119ta Bo\u017cego Narodzenia wystawia si\u0119 choinki w ko\u015bcio\u0142ach i w domach, na placach i w oknach wystawowych.<\/p>\n

$\"Narodziny$ \u017byczenia i podarki.<\/b>\u00a0W wielu krajach jest to tak powszechny zwyczaj, \u017ce na jednego mieszka\u0144ca przypada przeci\u0119tnie kilkana\u015bcie kart \u015bwi\u0105tecznych z \u017cyczeniami. Posy\u0142a si\u0119 je nawet najbli\u017cszym s\u0105siadom. \u0141\u0105cznie w ca\u0142ym \u015bwiecie liczba kart \u015bwi\u0105tecznych dochodzi do miliard\u00f3w. Nie mniej powszechny jest zwyczaj obdarowywania si\u0119 w \u015bwi\u0119ta Bo\u017cego Narodzenia prezentami. Zwyczaj to bardzo dawny, si\u0119gaj\u0105cy czas\u00f3w staro\u017cytnych, kt\u00f3ry \u0142\u0105czono z nowym rokiem. Jest to pi\u0119kny symbol zbratania i mi\u0142o\u015bci. Najwi\u0119kszy pow\u00f3d do rado\u015bci maj\u0105 w \u015bwi\u0119ta Bo\u017cego Narodzenia dzieci. Chrystus bowiem zjawi\u0142 si\u0119 w postaci dziecka. Dlatego przede wszystkim dzieci czekaj\u0105 na podarki i prezenty gwiazdkowe.
\nZwyczajem \u015bwi\u0105t Bo\u017cego Narodzenia jest r\u00f3wnie\u017c\u00a0sk\u0142adanie sobie wzajemnie wizyt.<\/b>\u00a0Dawniej, gdy \u015bwi\u0119ta trwa\u0142y kilka dni, w pierwszym dniu dobry obyczaj nakazywa\u0142 sp\u0119dza\u0107 je w zaciszu domowym w\u015br\u00f3d najbli\u017cszych. Dopiero w drugi dzie\u0144 \u015awi\u0105t sz\u0142o si\u0119 w odwiedziny do krewnych i przyjaci\u00f3\u0142.
\nWigilia.<\/b>\u00a0Przyj\u0119\u0142a si\u0119 w Polsce w wieku XVIII, sta\u0142a si\u0119 powszechn\u0105 tradycj\u0105 w wieku XX. St\u00f3\u0142 za\u015bciela\u0142 bia\u0142y obrus, przypominaj\u0105cy o\u0142tarz i pieluszki Pana, pod nim uk\u0142adano siano – dla przypomnienia sianka, na kt\u00f3rym spoczywa\u0142o Bo\u017ce Dzieci\u0119. Je\u015bli kto\u015b z rodziny w tym roku przeni\u00f3s\u0142 si\u0119 do wieczno\u015bci, zostawiano i dla niego pe\u0142ne nakrycie. Wierzono bowiem, \u017ce w tajemnicy \u015bwi\u0119tych obcowania dusze naszych bliskich w tak uroczystej chwili prze\u017cywaj\u0105 rado\u015b\u0107 Bo\u017cego Narodzenia wraz z nami. Dawano r\u00f3wnie\u017c osobn\u0105 zastaw\u0119 dla go\u015bcia, kt\u00f3ry w wiecz\u00f3r wigilijny m\u00f3g\u0142 si\u0119 przypadkowo zjawi\u0107. Tego bowiem wieczoru nie m\u00f3g\u0142 nikt by\u0107 samotny czy g\u0142odny. Zwyczajem by\u0142o r\u00f3wnie\u017c, \u017ce ca\u0142y dzie\u0144 obowi\u0105zywa\u0142 post \u015bcis\u0142y. W czasie wigilii dawano tylko potrawy postne, w liczbie nieparzystej, ale tak r\u00f3\u017cnorodne, by by\u0142y wszystkie potrawy, jakie si\u0119 zwyk\u0142o dawa\u0107 w ci\u0105gu roku. Pan domu lub najstarszy rozpoczyna\u0142 wieczerz\u0119 modlitw\u0105. Potem czytano opis narodzenia Pa\u0144skiego z Ewangelii \u015bw. \u0141ukasza (rozdz. 2). Nast\u0119pnie po kr\u00f3tkim przem\u00f3wieniu ka\u017cdy z domownik\u00f3w bra\u0142 op\u0142atek do r\u0119ki i wsp\u00f3lnie sk\u0142adano sobie \u017cyczenia. Z tej okazji tak\u017ce przepraszano si\u0119 wzajemnie i darowywano sobie urazy.
\nOp\u0142atek<\/b>\u00a0jest symbolem Eucharystii, Chleba anielskiego, kt\u00f3ry w Pasterce wszyscy przyjmuj\u0105. Tak wi\u0119c Chrystus narodzony jednoczy wszystkich swoich wyznawc\u00f3w. Op\u0142atek, by\u0107 mo\u017ce, pochodzi od eulogi\u00f3w pierwszych wiek\u00f3w, czyli od chleb\u00f3w b\u0142ogos\u0142awionych w czasie Mszy \u015bwi\u0119tej, jak to jest w zwyczaju jeszcze dzisiaj u prawos\u0142awnych.
\nPo z\u0142o\u017ceniu sobie \u017cycze\u0144 uczestnicy wigilii zabieraj\u0105 si\u0119 do uczty, po kt\u00f3rej ka\u017cdy udaje si\u0119 do choinki, pod kt\u00f3r\u0105 znajduje dla siebie prezent gwiazdkowy. Uczt\u0119 ko\u0144cz\u0105 kol\u0119dy, kt\u00f3re \u015bpiewa si\u0119 do Pasterki. Dla podkre\u015blenia, \u017ce zwierz\u0119ta by\u0142y r\u00f3wnie\u017c obecne przy Bo\u017cym Narodzeniu i spe\u0142nia\u0142y swoj\u0105 rol\u0119, karmi\u0142o si\u0119 je op\u0142atkiem kolorowym dla odr\u00f3\u017cnienia od bia\u0142ego, kt\u00f3rym dzielili si\u0119 ludzie. Panowa\u0142o r\u00f3wnie\u017c w Polsce przekonanie, \u017ce zwierz\u0119ta w t\u0119 b\u0142ogos\u0142awion\u0105 noc raz w roku maj\u0105 przywilej m\u00f3wi\u0107 do siebie ludzk\u0105 mow\u0105.<\/p>\n

za brewiarz.pl<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"