﻿{"id":24043,"date":"2025-09-22T00:40:00","date_gmt":"2025-09-21T22:40:00","guid":{"rendered":"http:\/\/faustyna.lodz.pl\/?p=24043"},"modified":"2025-09-22T10:14:01","modified_gmt":"2025-09-22T08:14:01","slug":"od-hrabianki-do-franciszkanki","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/faustyna.lodz.pl\/?p=24043","title":{"rendered":"Od hrabianki do franciszkanki"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"http:\/\/faustyna.lodz.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/Czacka.jpg\"><img decoding=\"async\" loading=\"lazy\" class=\"wp-image-24044  alignleft\" src=\"http:\/\/faustyna.lodz.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/Czacka-300x192.jpg\" alt=\"\" width=\"128\" height=\"82\" srcset=\"https:\/\/faustyna.lodz.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/Czacka-300x192.jpg 300w, https:\/\/faustyna.lodz.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/Czacka.jpg 624w\" sizes=\"(max-width: 128px) 100vw, 128px\" \/><\/a>Zamieni\u0142a hrabiowski pa\u0142ac na ubog\u0105 cel\u0119 zakonn\u0105. 12 wrze\u015bnia zostanie beatyfikowana z prymasem kard. Stefanem Wyszy\u0144skim, z kt\u00f3rym po\u0142\u0105czy\u0142o j\u0105 Dzie\u0142o Lasek. Niewidoma R\u00f3\u017ca Czacka swoje kalectwo odczyta\u0142a jako dar Bo\u017cy, kt\u00f3ry pozwoli\u0142 jej odkry\u0107 powo\u0142anie i odnale\u017a\u0107 szcz\u0119\u015bcie w s\u0142u\u017cbie niewidz\u0105cym. Nic jednak nie zapowiada\u0142o, \u017ce z p\u0142aczliwego i nadwra\u017cliwego dziecka wyro\u015bnie \u201eniewiasta dzielna\u201d, kt\u00f3rej \u201ewarto\u015b\u0107 przewy\u017csza per\u0142y\u201d (Prz 31, 10). Od dzieci\u0144stwa, zagro\u017cona utrat\u0105 wzroku, by\u0142a wyobcowana ze \u015brodowiska r\u00f3wie\u015bnik\u00f3w.<\/p>\n<p><!--more--><\/p>\n<p>Czaccy nale\u017celi do grona znamienitych i zamo\u017cnych polskich rod\u00f3w, tote\u017c wydawa\u0107 by si\u0119 mog\u0142o, \u017ce R\u00f3zi mog\u0142o brakowa\u0107 tylko ptasiego mleka. Po latach wyzna\u0142a jednak, \u017ce dzieci\u0144stwo mia\u0142a ci\u0119\u017ckie. Wynika\u0142o to z surowego usposobienia jej matki, Zofii, kt\u00f3ra trzyma\u0142a c\u00f3rk\u0119 mocno w ryzach, chc\u0105c j\u0105 zahartowa\u0107 do \u017cycia.<\/p>\n<p>Ciep\u0142o i mi\u0142o\u015b\u0107 okazywa\u0142 ojciec, Feliks, kt\u00f3ry jednak ze wzgl\u0119du na swe obowi\u0105zki rzadko bywa\u0142 w domu. Ojcu, organicznikowi, jednemu z inicjator\u00f3w budowy kolei Warszawsko-Wiede\u0144skiej, zawdzi\u0119cza\u0142a R\u00f3\u017ca niespotykan\u0105 u dziewcz\u0105t z jej \u015brodowiska znajomo\u015b\u0107 spraw gospodarczych.<\/p>\n<p>Ukochana babcia, Pelagia z Sapieh\u00f3w, zadba\u0142a o jej wychowanie religijne i przygotowywa\u0142a j\u0105 do \u015blepoty, ucz\u0105c modlitw na pami\u0119\u0107.<\/p>\n<p>Z domu, dzi\u0119ki zatrudnieniu doborowych nauczycielek, wynios\u0142a znakomite wykszta\u0142cenie, kt\u00f3rego nie zapewnia\u0142y najlepsze pensje dla dziewcz\u0105t z jej sfery. W\u0142ada\u0142a biegle czterema j\u0119zykami, pi\u0119knie ta\u0144czy\u0142a, dobrze gra\u0142a na fortepianie \u2013 najch\u0119tniej utwory Chopina.<\/p>\n<p class=\"styt\">Dobry Pan Jezus zabra\u0142 mi oczy<\/p>\n<p>Na szcz\u0119\u015bcie to nie by\u0142a ca\u0142a prawda o pannie Czackiej. Od I Komunii \u015bw. nie rozstawa\u0142a si\u0119 z Na\u015bladowaniem Chrystusa Tomasza a Kempis, prawie nie opuszcza\u0142a codziennej Mszy \u015bw., przyst\u0119puj\u0105c do Eucharystii. Ju\u017c jako matka El\u017cbieta tak wspomina\u0142a jednak tamten czas: \u201e\u017byciem \u015bwiatowym \u017cy\u0142am d\u0142ugo i mia\u0142am do niego wstr\u0119t, \u00abdo cukrzenia\u00bb, do dyplomacji\u201d.<\/p>\n<p>Od dzieci\u0144stwa uwielbia\u0142a jazd\u0119 konn\u0105, co sta\u0142o si\u0119 bezpo\u015bredni\u0105 przyczyn\u0105 jej kalectwa. Je\u017adzi\u0142a brawurowo, lubi\u0142a skaka\u0107 przez przeszkody. Kiedy mia\u0142a 22 lata, jedna z takich przeja\u017cd\u017cek u rodziny na Wo\u0142yniu zako\u0144czy\u0142a si\u0119 tragicznie. Podczas jazdy galopem ko\u0144 nagle stan\u0105\u0142 przed przeszkod\u0105, a amazonka przelecia\u0142a przez jego g\u0142ow\u0119 w pozycji siedz\u0105cej. To skutkowa\u0142o p\u0119kni\u0119ciem siatk\u00f3wki w oczach, co przyspieszy\u0142o ca\u0142kowit\u0105 utrat\u0119 wzroku.<\/p>\n<p>O tym wydarzeniu po latach powie: \u201eZ chwil\u0105, kiedy mi si\u0119 najwi\u0119cej zacz\u0105\u0142 podoba\u0107 \u015bwiat, dobry Pan Jezus zabra\u0142 mi oczy, abym z mojego kalectwa skorzysta\u0142a i zacz\u0119\u0142a opiekowa\u0107 si\u0119 niewidomymi\u201d.<\/p>\n<p>Nie pomog\u0142y wizyty u najlepszych europejskich okulist\u00f3w. Rozmowa z dr. Boles\u0142awem Ryszardem Gepnerem ostatecznie pozbawi\u0142a j\u0105 z\u0142udze\u0144, \u017ce odzyska wzrok. Lekarz poradzi\u0142 jej, aby zaj\u0119\u0142a si\u0119 losem 18 tys. niewidomych w Kr\u00f3lestwie Polskim, kt\u00f3rzy znale\u017ali si\u0119 na marginesie spo\u0142ecze\u0144stwa. M\u0142oda hrabianka te s\u0142owa wzi\u0119\u0142a sobie bardzo mocno do serca.<\/p>\n<p class=\"styt\">Opieka nad niewidomymi<\/p>\n<p>Przygotowywa\u0142a si\u0119 do tej pionierskiej roli przez prawie 10 lat. Nauczy\u0142a si\u0119 alfabetu Braille\u2019a, odby\u0142a wiele podr\u00f3\u017cy zagranicznych, zw\u0142aszcza do Francji, kolebki ruchu tyflologicznego, kt\u00f3ry za cel stawia\u0142 sobie przystosowanie niewidomych do samodzielno\u015bci i \u017cycia w spo\u0142ecze\u0144stwie. Chcia\u0142a zmieni\u0107 mentalno\u015b\u0107 spo\u0142eczn\u0105 w stosunku do niewidomych. Uwa\u017ca\u0142a, \u017ce filantropia wobec nich to zdecydowanie za ma\u0142o. Postawi\u0142a sobie za cel przywracanie im godno\u015bci. Dosz\u0142a do przekonania, \u017ce dzi\u0119ki w\u0142a\u015bciwej opiece i wychowaniu niewidomi mog\u0105 si\u0119 sta\u0107 samodzielni \u017cyciowo i u\u017cyteczni spo\u0142ecznie. Uwa\u017ca\u0142a, \u017ce mog\u0105 oni by\u0107 aposto\u0142ami dla ludzi widz\u0105cych, kt\u00f3rzy cierpi\u0105 na \u015blepot\u0119 duchow\u0105.<\/p>\n<p>W pierwszym domu dla niewidomych, kt\u00f3ry za\u0142o\u017cy\u0142a przy ul. Polnej w Warszawie, zamieszka\u0142a razem z podopiecznymi. Wybra\u0142a sobie najgorsze miejsce do spania. Nosi\u0142a buty z rafii lub ze s\u0142omy. Na r\u00f3wni z innymi wykonywa\u0142a wszystkie czynno\u015bci domowe, nie pozwala\u0142a na okazywanie jej jakichkolwiek przywilej\u00f3w. Zabrania\u0142a m\u00f3wi\u0107 na ni\u0105 hrabianka. \u201eCa\u0142e \u017cycie uczyli mnie nosa zadziera\u0107, a teraz sama musz\u0119 uczy\u0107 si\u0119 go spuszcza\u0107\u201d \u2013 mawia\u0142a.<\/p>\n<p>Zosta\u0142a odci\u0119ta od Warszawy wskutek dzia\u0142a\u0144 wojennych. Powr\u00f3ci\u0142a, od rodziny z Wo\u0142ynia, do Warszawy ju\u017c jako tercjarka we franciszka\u0144skim habicie. W 1918 r. za\u0142o\u017cy\u0142a Zgromadzenie Si\u00f3str Franciszkanek S\u0142u\u017cebnic Krzy\u017ca, kt\u00f3rego g\u0142\u00f3wnym celem jest \u201ewynagradzanie Panu Jezusowi za duchow\u0105 \u015blepot\u0119 ludzi\u201d.<\/p>\n<p>Gdy rozpocz\u0119\u0142a prac\u0119 w 1922 r. na skrawku podarowanej ziemi w podwarszawskich Laskach, nie mog\u0142a wiedzie\u0107, \u017ce tworzy histori\u0119. Laski stan\u0105 si\u0119 wkr\u00f3tce symbolem Ko\u015bcio\u0142a s\u0142u\u017cebnego, gdzie obok zak\u0142adu dla niewidomych powstanie o\u015brodek formacyjny dla inteligencji, \u015bci\u0105gaj\u0105cy osoby poszukuj\u0105ce, nieraz o bardzo znanych nazwiskach. Tu, przy wsp\u00f3\u0142pracy ze s\u0142ug\u0105 Bo\u017cym ks. W\u0142adys\u0142awem Korni\u0142owiczem, matka El\u017cbieta kszta\u0142towa\u0142a Dzie\u0142o Lasek. W 1924 r. ks. Korni\u0142owicz nada\u0142 Dzie\u0142u nazw\u0119 Triuno. Podkre\u015bla\u0142a ona, \u017ce g\u0142\u00f3wnym celem Dzie\u0142a jest oddawanie chwa\u0142y Bogu w Tr\u00f3jcy \u015awi\u0119tej Jedynemu. Triuno oznacza\u0142o r\u00f3wnie\u017c jedno\u015b\u0107 trzech pracuj\u0105cych w Dziele: niewidomych, si\u00f3str franciszkanek s\u0142u\u017cebnic Krzy\u017ca i \u015bwieckich, skupionych w Towarzystwie Opieki nad Ociemnia\u0142ymi, a tak\u017ce trojaki charakter Dzie\u0142a: edukacyjny, apostolski i charytatywny. Zaczynaj\u0105c od zera, borykaj\u0105c si\u0119 z problemami materialnymi, stworzy\u0142a nowoczesny o\u015brodek dla niewidomych na europejskim poziomie.<\/p>\n<p class=\"styt\">Niewidomy mo\u017ce by\u0107 szcz\u0119\u015bliwy<\/p>\n<p>Pocz\u0105wszy od utraty wzroku, jej \u017cycie wype\u0142nione by\u0142o cierpieniem. W pierwszych latach swojej dzia\u0142alno\u015bci, mimo kalectwa i dotkliwych b\u00f3l\u00f3w kr\u0119gos\u0142upa, uczestniczy\u0142a w kwestach na rzecz niewidomych albo godzinami sta\u0142a w kolejkach po przydzia\u0142y \u017cywno\u015bci, kt\u00f3re potem na plecach zanosi\u0142a do zak\u0142adu. Takie wyprawy zim\u0105 z Lasek do Warszawy okupywa\u0142a pokaleczonymi stopami.<\/p>\n<p>Nied\u0142ugo po odzyskaniu przez Polsk\u0119 niepodleg\u0142o\u015bci, w odst\u0119pie p\u00f3\u0142 roku, przesz\u0142a dwie nowotworowe operacje: guza w kr\u0119gos\u0142upie i amputacj\u0119 piersi. We wrze\u015bniu 1939 r., podczas bombardowania Warszawy, zosta\u0142a ci\u0119\u017cko ranna. Dozna\u0142a z\u0142amania r\u0119ki i obojczyka oraz zgniecenia ga\u0142ki ocznej, kt\u00f3r\u0105 zoperowano jej bez znieczulenia. W ostatnich latach \u017cycia przesz\u0142a wylew i ci\u0119\u017cko chorowa\u0142a na serce i nerki.<\/p>\n<p>Uwa\u017ca\u0142a, \u017ce cierpienie jest \u201ewstr\u0119tne naturze cz\u0142owieka\u201d, ale bez niego \u201enie mo\u017ce by\u0107 jednak mowy o \u015bwi\u0119to\u015bci\u201d.<\/p>\n<p>8 grudnia 1919 r. w jej li\u015bcie do w\u0142adz ko\u015bcielnych znalaz\u0142y si\u0119 szokuj\u0105ce, mog\u0142oby si\u0119 wydawa\u0107, s\u0142owa: \u201eSzcz\u0119\u015bcie, kt\u00f3re znalaz\u0142am w moim kalectwie, pragn\u0119\u0142am przela\u0107 na innych niewidomych\u201d.<\/p>\n<p>Kiedy jeden z ch\u0142opc\u00f3w, kt\u00f3rego przywieziono do Lasek, rozpacza\u0142 po utracie wzroku, matka El\u017cbieta przytuli\u0142a go i powiedzia\u0142a: \u201eW\u0142adku, jeszcze b\u0119dziesz szcz\u0119\u015bliwy, tak jak i ja jestem szcz\u0119\u015bliwa\u201d. Po latach wspomina\u0142 on trafno\u015b\u0107 tych s\u0142\u00f3w ju\u017c jako W\u0142adys\u0142aw, podejmuj\u0105c prac\u0119 jako nauczyciel w Laskach.<\/p>\n<p>Przyjaciel prymasa Stefana Wyszy\u0144skiego \u2013 Antoni Marylski, kt\u00f3rego nawr\u00f3cenie matka El\u017cbieta wymodli\u0142a i kt\u00f3ry sta\u0142 si\u0119 potem jej najbli\u017cszym wsp\u00f3\u0142pracownikiem, zostawi\u0142 nam chyba najpi\u0119kniejszy jej portret. Pierwsze spotkanie z matk\u0105 El\u017cbiet\u0105 tak zapami\u0119ta\u0142: \u201eZobaczy\u0142em twarz promieniej\u0105c\u0105 nie ziemskim szcz\u0119\u015bciem, ale g\u0142\u0119bok\u0105 rado\u015bci\u0105 p\u0142yn\u0105c\u0105 z g\u0142\u0119bi duszy i o\u015bwietlaj\u0105c\u0105 rysy, tak \u017ce nie mia\u0142o si\u0119 wra\u017cenia obcowania z osob\u0105 niewidom\u0105. Tyle by\u0142o wyrazu w tej twarzy! G\u0142os mia\u0142a przedziwnie pi\u0119kny, sz\u0142o od niej co\u015b, co jedna\u0142o serce. Cz\u0142owiek korzy\u0142 si\u0119, nic nie rozumiej\u0105cy, bo tajemnica cierpienia ukryta w tej twarzy promieniuj\u0105cej rado\u015bci\u0105 sta\u0142a si\u0119 zagadk\u0105 dla mnie: jak mo\u017ce kto\u015b, kto tak strasznie cierpi, by\u0107 jednocze\u015bnie radosny?\u201d.<\/p>\n<p>Kiedy\u015b, gdy wydawa\u0142o si\u0119 jej, \u017ce jest sama, z jej piersi wyrwa\u0142y si\u0119 s\u0142owa skargi: \u201eO Bo\u017ce, tak ci\u0119\u017cko\u201d. Zaraz potem przysz\u0142o jednak opami\u0119tanie: \u201eAle przecie\u017c ja sama tego chcia\u0142am\u201d.<\/p>\n<p>Siostra Rados\u0142awa Podg\u00f3rska, franciszkanka s\u0142u\u017cebnica Krzy\u017ca, biograf matki Czackiej, tak formu\u0142uje aktualno\u015b\u0107 jej przes\u0142ania dzisiaj: \u201eMatka pokaza\u0142a nam swoim \u017cyciem i swoj\u0105 dzia\u0142alno\u015bci\u0105, \u017ce bycie \u00absprawnym inaczej\u00bb obejmuje tylko fragment naszej egzystencji. Druga cz\u0119\u015b\u0107 polega bowiem na ukazywaniu prymatu warto\u015bci duchowych w codziennym \u017cyciu, kt\u00f3re stopniowo poprowadz\u0105 cz\u0142owieka do stawania si\u0119 narz\u0119dziem w r\u0119kach Boga\u201d.<\/p>\n<p>Matka Czacka uczy nas, \u017ce nie ma rzeczy niemo\u017cliwych, je\u015bli si\u0119 zaufa Bogu. Swoim \u017cyciem pokazuje r\u00f3wnie\u017c, \u017ce cierpi\u0105c, mo\u017cemy znale\u017a\u0107 rado\u015b\u0107, wewn\u0119trzny pok\u00f3j i szcz\u0119\u015bcie. Przypomina nam to has\u0142o, kt\u00f3rym pozdrawiaj\u0105 si\u0119 siostry i \u015bwieccy pracownicy w Laskach: \u201ePrzez krzy\u017c \u2013 do nieba!\u201d.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Zamieni\u0142a hrabiowski pa\u0142ac na ubog\u0105 cel\u0119 zakonn\u0105. 12 wrze\u015bnia zostanie beatyfikowana z prymasem kard. Stefanem Wyszy\u0144skim, z kt\u00f3rym po\u0142\u0105czy\u0142o j\u0105 Dzie\u0142o Lasek. Niewidoma R\u00f3\u017ca Czacka swoje kalectwo odczyta\u0142a jako dar Bo\u017cy, kt\u00f3ry pozwoli\u0142 jej odkry\u0107 powo\u0142anie i odnale\u017a\u0107 szcz\u0119\u015bcie w s\u0142u\u017cbie niewidz\u0105cym. Nic jednak nie zapowiada\u0142o, \u017ce z p\u0142aczliwego i nadwra\u017cliwego dziecka wyro\u015bnie \u201eniewiasta dzielna\u201d, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/faustyna.lodz.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/24043"}],"collection":[{"href":"https:\/\/faustyna.lodz.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/faustyna.lodz.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/faustyna.lodz.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/faustyna.lodz.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=24043"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/faustyna.lodz.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/24043\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":30664,"href":"https:\/\/faustyna.lodz.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/24043\/revisions\/30664"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/faustyna.lodz.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=24043"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/faustyna.lodz.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=24043"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/faustyna.lodz.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=24043"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}