{"id":24735,"date":"2026-01-09T00:10:00","date_gmt":"2026-01-08T23:10:00","guid":{"rendered":"http:\/\/faustyna.lodz.pl\/?p=24735"},"modified":"2025-12-05T10:26:44","modified_gmt":"2025-12-05T09:26:44","slug":"minelo-100-lat-od-chrztu-edyty-stein-sw-teresy-benedykty-od-krzyza","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/faustyna.lodz.pl\/?p=24735","title":{"rendered":"Min\u0119\u0142y 104 lata od chrztu Edyty Stein, \u015bw. Teresy Benedykty od Krzy\u017ca"},"content":{"rendered":"

$\"\"$ <\/a>Przed stu laty, 1 stycznia 1922, przyj\u0119\u0142a chrzest w Ko\u015bciele katolickim Edyta Stein (1891-1942), chrze\u015bcijanka, karmelitanka, m\u0119czenniczka. Jako najm\u0142odsze dziecko w \u017cydowskiej rodzinie wiedzia\u0142a, \u017ce \u201ewa\u017cniejsze jest by\u0107 dobrym ni\u017c m\u0105drym\u201d. Bardzo utalentowana i wra\u017cliwa, w wieku 14 lat opisa\u0142a siebie jako ateistk\u0119. Jej motto \u017cyciowe, to \u201eS\u0142u\u017cy\u0107 ludzko\u015bci\u201d. Ca\u0142kowita przemiana jej \u017cycia nast\u0105pi\u0142a wraz z przyj\u0119ciem chrztu. Edyta (Edith) Stein urodzi\u0142a si\u0119 12 pa\u017adziernika 1891 roku we Wroc\u0142awiu jako najm\u0142odsze dziecko w wielodzietnej rodzinie \u017cydowskiego kupca. We Wroc\u0142awiu, Getyndze i Fryburgu Bryzgowijskim studiowa\u0142a filozofi\u0119, germanistyk\u0119, histori\u0119 i psychologi\u0119. Doktoryzowa\u0142a si\u0119 w 1916 roku we Fryburgu u Edmunda Husserla, p\u00f3\u017aniej by\u0142a jego asystentk\u0105. Jej wnioski o habilitacj\u0119 nigdy nie zosta\u0142y zrealizowane. Przyja\u017ani\u0142a si\u0119 z wielkimi filozofami m.in. Martinem Heideggerem oraz Romanem Ingardenem, wierzy\u0142a tylko rozumowi i uwa\u017ca\u0142a si\u0119 za ateistk\u0119.<\/p>\n

Jej droga \u017cyciowa zmieni\u0142a si\u0119 radykalnie latem 1921 roku, kiedy odwiedza\u0142a swoich przyjaci\u00f3\u0142. Gdy pewnego wieczoru pozosta\u0142a w ich domu sama, w regale z ksi\u0105\u017ckami natkn\u0119\u0142a si\u0119 przypadkiem na ksi\u0105\u017ck\u0119 \u015bw. Teresy z Avili. W swojej autobiografii wspomina\u0142a p\u00f3\u017aniej, \u017ce ta ksi\u0105\u017cka j\u0105 porwa\u0142a, czyta\u0142a j\u0105 przez ca\u0142\u0105 noc. \u201eGdy zamkn\u0119\u0142am t\u0119 ksi\u0105\u017ck\u0119, powiedzia\u0142am sobie: to jest prawda!\u201d \u2013 wyzna\u0142a.<\/p>\n

Po tej lekturze zdecydowa\u0142a si\u0119 przej\u015b\u0107 na katolicyzm i postanowi\u0142a przyj\u0105\u0107 chrzest, a potem zosta\u0107 karmelitank\u0105, podobnie jak \u015bwi\u0119ta z Avili. By\u0107 mo\u017ce Edith Stein odkry\u0142a podobie\u0144stwa mi\u0119dzy sob\u0105 a \u015bw. Teres\u0105, gdy\u017c tak\u017ce ta hiszpa\u0144ska \u015bwi\u0119ta by\u0142a rozdarta mi\u0119dzy \u015bwiatem \u015bwieckim i duchowym, a jako jedyne wyj\u015bcie z kryzysu uzna\u0142a nawr\u00f3cenie i p\u00f3\u017aniejsze wst\u0105pienie do klasztoru.<\/p>\n

Ju\u017c nast\u0119pnego dnia Edith Stein kupi\u0142a katechizm. O swoim nawr\u00f3ceniu nie rozmawia\u0142a z nikim. Pewnego razu uczestniczy\u0142a po raz pierwszy we Mszy \u015bw. Po jej zako\u0144czeniu posz\u0142a do ksi\u0119dza i poprosi\u0142a, by j\u0105 ochrzci\u0142. Ten jednak odm\u00f3wi\u0142 t\u0142umacz\u0105c, \u017ce ludzie doro\u015bli musz\u0105 si\u0119 przez pewien czas przygotowywa\u0107 do tego sakramentu. Ostatecznie Edith Stein przyj\u0119\u0142a chrzest 1 stycznia 1922 roku i przyj\u0119\u0142a imiona Teresa Jadwiga na pami\u0105tk\u0119 \u015bw. Teresy z Avili oraz swojej matki chrzestnej Jadwigi. Tego samego dnia przyj\u0119\u0142a pierwsz\u0105 Komuni\u0119 \u015bw. Mia\u0142a w\u00f3wczas 31 lat.<\/p>\n

Dzi\u0119ki swemu duchowemu przewodnikowi podj\u0119\u0142a prac\u0119 w szkole prowadzonej przez siostry dominikanki w Spirze. W klasztorze pog\u0142\u0119bia\u0142a swoje \u017cycie duchowe. Wiosn\u0105 1932 roku zosta\u0142a docentem w Niemieckim Instytucie Pedagogicznym w M\u00fcnster. Mieszka\u0142a w domu zakonnym, obiady jada\u0142a wsp\u00f3lnie ze studentami, co w owych czasach nie by\u0142o czym\u015b oczywistym.<\/p>\n

Jednak historia \u015bwiata dramatycznie si\u0119 zmieni\u0142a w 1933 roku, gdy do w\u0142adzy w Niemczech doszli narodowi nacjonali\u015bci. Nowa ustawa nie pozwala\u0142a na to, aby nauczycielami oraz urz\u0119dnikami w urz\u0119dach publicznych by\u0142y osoby pochodzenia niearyjskiego, zw\u0142aszcza \u017bydzi. Edith Stein wcze\u015bnie zrozumia\u0142a, \u017ce prze\u015bladowania \u017byd\u00f3w b\u0119d\u0105 si\u0119 nasila\u0142y i \u017ce b\u0119dzie ograniczana wolno\u015b\u0107, a co za tym idzie \u2013 r\u00f3wnie\u017c jej praca w M\u00fcnster. Pragn\u0105c przyczyni\u0107 si\u0119 do ochrony ludno\u015bci \u017cydowskiej przed hitlerowskim terrorem w 1933 roku, chcia\u0142a jecha\u0107 do Rzymu, aby osobi\u015bcie prosi\u0107 papie\u017ca Piusa XII o og\u0142oszenie encykliki przeciwko prze\u015bladowaniu \u017byd\u00f3w. Wprawdzie do podr\u00f3\u017cy nie dosz\u0142o, ale napisa\u0142a do papie\u017ca list w tej sprawie.<\/p>\n

Jesieni\u0105 1933 roku, w wieku 42 lat, wst\u0105pi\u0142a do Karmelu w Kolonii. Powiedzia\u0142a w\u00f3wczas, \u017ce \u201ezbawi\u0107 mo\u017ce nas nie ludzka dzia\u0142alno\u015b\u0107, ale cierpienie Chrystusa. Uczestniczenie w tym jest moim pragnieniem\u201d. 15 kwietnia 1934 otrzyma\u0142a habit zakonny i przybra\u0142a imi\u0119 Teresa Benedykta od Krzy\u017ca. W 1938 roku z\u0142o\u017cy\u0142a \u015bluby wieczyste. W Karmelu napisa\u0142a dzie\u0142o swego \u017cycia: \u201eByt sko\u0144czony i wieczny\u201d . W 1938 roku z\u0142o\u017cy\u0142a \u015bluby wieczyste.<\/p>\n

Kiedy 10 listopada 1938 roku, podczas tzw. \u201enocy kryszta\u0142owej\u201d Niemcy palili synagogi, domy i sklepy \u017cydowskie, Edith Stein jako katoliczka i zakonnica by\u0142a \u015bwiadoma swego \u017cydowskiego pochodzenia, o kt\u00f3rym tak\u017ce by\u0142o powszechnie wiadomo. Dlatego obawia\u0142a si\u0119, \u017ce mo\u017ce to sprawi\u0107 k\u0142opoty r\u00f3wnie\u017c dla Karmelu w Kolonii. Zamierza\u0142a przenie\u015b\u0107 si\u0119 do Karmelu w Betlejem, jednak jej wyjazd okaza\u0142 si\u0119 niemo\u017cliwy. W noc sylwestrow\u0105 1938 roku wyjecha\u0142a do Karmelu w Echt w Holandii, gdzie sp\u0119dzi\u0142a ponad trzy kolejne lata.<\/p>\n

Jednak i tam nie mog\u0142a si\u0119 czu\u0107 bezpieczna, gdy\u017c Niemcy zaj\u0119li ten kraj i rozpocz\u0119li prze\u015bladowania \u017byd\u00f3w. Mimo protest\u00f3w biskup\u00f3w, 2 sierpnia 1942 roku hitlerowcy aresztowali wszystkie zakonnice i zakonnik\u00f3w pochodzenia \u017cydowskiego, r\u00f3wnie\u017c Edyt\u0119 Stein i jej siostr\u0119 R\u00f3\u017c\u0119, kt\u00f3ra kilka lat wcze\u015bniej r\u00f3wnie\u017c przesz\u0142a na katolicyzm i \u017cy\u0142a w Karmelu w Echt.<\/p>\n

Po kr\u00f3tkim pobycie w obozie przej\u015bciowym, transport zosta\u0142 wys\u0142any do niemieckiego obozu koncentracyjnego Auschwitz-Birkenau. Wkr\u00f3tce potem, 9 sierpnia 1942 roku, Edyta Stein i jej siostra R\u00f3\u017ca zosta\u0142y zamordowane w komorze gazowej. Mistyczka g\u0142\u0119boko wierzy\u0142a, \u017ce po \u015bmierci \u201eposzczeg\u00f3lne zagubione nuty, kt\u00f3re (…) wiatr niesie z rozbrzmiewaj\u0105cej w oddali symfonii\u201d, z\u0142\u0105cz\u0105 si\u0119 ze sob\u0105 z powrotem, tworz\u0105c \u201epe\u0142ny kontekst znaczeniowy\u201d.<\/p>\n

Papie\u017c Jan Pawe\u0142 II podczas wizyty w 1987 roku w Kolonii og\u0142osi\u0142 Edyt\u0119 Stein b\u0142ogos\u0142awion\u0105, a kanonizowa\u0142 j\u0105 11 pa\u017adziernika 1998 roku w Rzymie. W rok p\u00f3\u017aniej, obok \u015bw. Brygidy Szwedzkiej i \u015bw. Katarzyny ze Sieny, zosta\u0142a jedn\u0105 ze wsp\u00f3\u0142patronek Europy. Og\u0142aszaj\u0105c to papie\u017c powiedzia\u0142, \u017ce \u015bw. Teresa Benedykta od Krzy\u017ca jest \u201csymbolem dramat\u00f3w Europy bie\u017c\u0105cego stulecia\u201d. \u201eBy\u0142a wielk\u0105 c\u00f3rk\u0105 narodu \u017cydowskiego i wierz\u0105c\u0105 chrze\u015bcijank\u0105 po\u015br\u00f3d milion\u00f3w niewinnie zam\u0119czonych ludzi\u201d \u2013 m\u00f3wi\u0142 podczas jej beatyfikacji Jan Pawe\u0142 II. Papie\u017c podkre\u015bli\u0142, \u017ce \u201ejako Benedykta od Krzy\u017ca pragn\u0119\u0142a wraz z Chrystusem nie\u015b\u0107 krzy\u017c za zbawienie swego narodu, swego Ko\u015bcio\u0142a, ca\u0142ego \u015bwiata\u201d.<\/p>\n

Edyta Stein zostawi\u0142a po sobie wiele pism filozoficznych i duchowych. Najwa\u017cniejsze z nich to \u201eO zagadnieniu wczucia\u201d, \u201cByt sko\u0144czony a byt wieczny\u201d oraz niedoko\u0144czone dzie\u0142o \u201eWiedza krzy\u017ca\u201d.<\/p>\n

Dzi\u015b jest czczona jako wielka m\u0119czennica w wielu krajach \u015bwiata, r\u00f3wnie\u017c w Niemczech. Jej imi\u0119 nosz\u0105 ulice, szko\u0142y, fundacje maj\u0105c w pami\u0119ci jej s\u0142owa, \u017ce \u201eten, kto si\u0119 w pe\u0142ni odda w r\u0119ce Pana, mo\u017ce mie\u0107 ufno\u015b\u0107, \u017ce kierowa\u0142 si\u0119 s\u0142usznym wyborem\u201d.<\/p>\n

Od 1999 roku w centrum Kolonii, przed archidiecezjalnym seminarium duchownym, stoi wyj\u0105tkowy pomnik z br\u0105zu ukazuj\u0105cy trzy kobiety. Autorem tego \u201egrupowego portretu \u015awi\u0119tej\u201d jest rze\u017abiarz z D\u00fcsseldorfu, Bert Gerresheim. Przedstawi\u0142 on Edyt\u0119 Stein jej wa\u017cnych etapach \u017cycia: jako \u017byd\u00f3wk\u0119, filozofk\u0119 i karmelitank\u0119.<\/p>\n

za ts \/Warszawa (KAI)<\/small><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"